Το νέο καθεστώς προβλέπει πρόστιμα που φτάνουν έως και τα 6.000 ευρώ, ενώ ανοίγει τον δρόμο για είσπραξη μέσω του φορολογικού μηχανισμού για όσους δεν τακτοποιούν τις στρατολογικές τους υποχρεώσεις.

Η στρατολογική κατάσταση χιλιάδων πολιτών μπαίνει πλέον σε νέο καθεστώς, καθώς η νέα απόφαση συνδέεται άμεσα με τον «Χάρτη Μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων στη Νέα Εποχή» και προβλέπει αυστηρότερη διαδικασία παρακολούθησης για ανυπότακτους, λιποτάκτες και εφέδρους.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, οι υποθέσεις ανυποταξίας φτάνουν περίπου τις 37.700, εκ των οποίων περίπου 20.300 αφορούν πολίτες στο εσωτερικό και 17.400 στο εξωτερικό.

Με βάση το νέο πλαίσιο, ανυπότακτοι θεωρούνται όσοι δεν παρουσιάζονται για κατάταξη στις προβλεπόμενες ημερομηνίες μετά από γενική ή ειδική πρόσκληση των Ενόπλων Δυνάμεων, αλλά και έφεδροι που δεν ανταποκρίνονται σε πρόσκληση εκτέλεσης στρατιωτικής υπηρεσίας χωρίς νόμιμο λόγο.

Στους ανυπότακτους επιβάλλονται οι ποινικές κυρώσεις που προβλέπονται από τον Στρατιωτικό Ποινικό Κώδικα, αλλά και χρηματικό πρόστιμο, το οποίο έχει προσωποπαγή χαρακτήρα, καθώς και οι προβλεπόμενες στερήσεις και απαγορεύσεις. Το ύψος του χρηματικού προστίμου καθορίζεται σε 6.000 ευρώ και ειδικά για τους ανυπότακτους εφέδρους σε 1.000 ευρώ.

Ειδικά πρόστιμα επιβάλλονται και στους λιποτάκτες. Συγκεκριμένα, πέρα από τις ποινικές κυρώσεις που προβλέπονται κατά περίπτωση από τον Στρατιωτικό Ποινικό Κώδικα, επιβάλλεται και χρηματικό πρόστιμο ύψους 1.000 ευρώ για κάθε μήνα λιποταξίας και έως συνολικά 6.000 ευρώ, το οποίο επίσης έχει προσωποπαγή χαρακτήρα.

Η νέα ΚΥΑ που δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ προβλέπει ότι το χρηματικό πρόστιμο θα επιβάλλεται με απόφαση του Διευθυντή της αρμόδιας Στρατολογικής Υπηρεσίας, η οποία θα κοινοποιείται στον ενδιαφερόμενο. Στην απόφαση θα αναγράφονται υποχρεωτικά τα ληξιαρχικά στοιχεία του υπόχρεου, ο Αριθμός Φορολογικού Μητρώου (ΑΦΜ), ο στρατιωτικός αριθμός, η αιτία και η νομική βάση επιβολής του προστίμου, το ύψος της οφειλής καθώς και ο Αναλυτικός Λογαριασμός Εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού υπέρ του οποίου θα καταβάλλεται το ποσό.

Ειδική πρόβλεψη υπάρχει και για τις περιπτώσεις όπου η λιποταξία διήρκησε λιγότερο από έναν μήνα. Σε αυτές τις περιπτώσεις, το ύψος του προστίμου θα υπολογίζεται αναλογικά με βάση τις ημέρες λιποταξίας.

Για τη βεβαίωση του χρηματικού προστίμου, η αρμόδια Στρατολογική Υπηρεσία θα συντάσσει χρηματικό κατάλογο, ο οποίος μαζί με την απόφαση επιβολής θα αποστέλλεται στην αρμόδια ΔΟΥ ή στο Κέντρο Βεβαίωσης και Είσπραξης (ΚΕΒΕΙΣ) για βεβαίωση και είσπραξη του ποσού σύμφωνα με τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων.

Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι οι οφειλές αντιμετωπίζονται πλέον όπως κάθε άλλη ληξιπρόθεσμη οφειλή προς το Δημόσιο, ανοίγοντας τον δρόμο ακόμη και για μέτρα αναγκαστικής είσπραξης σε περιπτώσεις μη πληρωμής.

Μάλιστα, σε περιπτώσεις όπου ο υπόχρεος δεν διαθέτει ΑΦΜ, ενεργοποιείται διαδικασία αυτόματης απόδοσης από τη Φορολογική Διοίκηση ώστε να μπορεί να ολοκληρωθεί η βεβαίωση και είσπραξη του ποσού.

Παράλληλα, το νέο πλαίσιο προβλέπει και διαδικασία ακύρωσης ή διαγραφής των προστίμων σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, όπως η τακτοποίηση της ανυποταξίας, η διαπίστωση ότι το πρόστιμο επιβλήθηκε χωρίς νόμιμη αιτία ή ο θάνατος του υπόχρεου.

Η ανυποταξία διακόπτεται αποκλειστικά με τη συμπλήρωση του 45ου έτους της ηλικίας του ανυπότακτου και ειδικά για τους ανυπότακτους εφέδρους με τη συμπλήρωση του 60ού έτους της ηλικίας τους, με την κατάταξη στις Ένοπλες Δυνάμεις, με τη σύλληψη για την ανυποταξία, με την παρουσίαση σε στρατιωτική ή προξενική αρχή για διακοπή της ανυποταξίας, με την υπαγωγή στην κατηγορία των ακατάλληλων προς στράτευση λόγω υγείας ή με τη χορήγηση αναβολής κατάταξης για λόγους υγείας.

Η διαδικασία μπορεί επίσης να διακοπεί με την έναρξη κράτησης του ανυπότακτου, με την έναρξη παρακολούθησης προγράμματος απεξάρτησης από ναρκωτικές ουσίες ή με την κατάταξή του σε τακτικές ένοπλες δυνάμεις ξένου κράτους, εφόσον του έχει χορηγηθεί σχετική αναβολή κατάταξης. Στις περιπτώσεις αυτές αναστέλλεται και η ποινική δίωξη για όσο διάστημα διαρκεί η αναβολή.

Η νέα απόφαση καταργεί παράλληλα τις προηγούμενες κοινές υπουργικές αποφάσεις του 2011 και του 2023, φέρνοντας ενιαίο πλαίσιο για την επιβολή, βεβαίωση και ακύρωση των στρατολογικών προστίμων στο νέο ψηφιακό περιβάλλον των Ενόπλων Δυνάμεων