Ενόψει της συνάντησης Βλαντιμίρ Πούτιν και Ντόναλντ Τραμπ στις 15 Αυγούστου στην Αλάσκα, Ευρωπαίοι και Ουκρανοί αξιωματούχοι, δεν κρύβουν την ανησυχία τους για τις προτάσεις του Πούτιν, για τις οποίες ενημερώθηκαν τηλεφωνικά από τον Τραμπ και τον ειδικό απεσταλμένο των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ.

Ειδικότερα, όπως αναφέρει η Wall Street Journal επικαλούμενη τους αξιωματούχους που ενημερώθηκαν για την επικοινωνία, ο Πούτιν είπε στον Γουίτκοφ ότι θα συμφωνούσε σε πλήρη κατάπαυση πυρός εάν η Ουκρανία αποσύρει τις δυνάμεις της από ολόκληρη την περιφέρεια του Ντονέτσκ.

Η Ρωσία θα ελέγχει τότε τις περιφέρειες Ντονέτσκ και Λουγκάνσκ, καθώς και την Κριμαία, την οποία κατέλαβε το 2014 και επιδιώκει να αναγνωριστεί διεθνώς ως ρωσικό έδαφος.

Σημειώνεται ότι η Ρωσία κατέχει σήμερα το μεγαλύτερο μέρος του Ντονέτσκ και του Λουγκάνσκ, αλλά οι ουκρανικές δυνάμεις εξακολουθούν να ελέγχουν σημαντικές περιοχές, συμπεριλαμβανομένων βασικών πόλεων-οχυρών.

Τι δεν είναι ξεκάθαρο

Όσον αφορά τις νότιες περιοχές Ζαπορίζια και Χερσώνα, όπου οι ρωσικές δυνάμεις κατέχουν επίσης τμήματα, οι αξιωματούχοι που ενημερώθηκαν από την κυβέρνηση Τραμπ την Τετάρτη (6 Αυγούστου) και την Πέμπτη (7 Αυγούστου) είχαν αντικρουόμενες εντυπώσεις, σύμφωνα με τη Wall Street Journal. Δηλαδή δεν έχουν καταλάβει ακριβώς αν ο Πούτιν σκοπεύει να παγώσει τις τρέχουσες γραμμές του μετώπου ή να αποσυρθεί πλήρως από αυτές τις περιοχές.

Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι ο Πούτιν πρότεινε παγώσει η σημερινή γραμμή του μετώπου στις δύο περιοχές, με στόχο να διαπραγματευθεί στη συνέχεια ανταλλαγές εδαφών με την Ουκρανία, επιδιώκοντας τον πλήρη έλεγχο της Ζαπορίζια και της Χερσώνας. Ωστόσο, δεν διευκρινίστηκε ποια εδάφη θα έπαιρνε η Ουκρανία ως αντάλλαγμα.

Δυο φάσεις

Σε τρίτη επικοινωνία την Παρασκευή, ο Γουίτκοφ είπε σε Ευρωπαίους αξιωματούχους ότι η ρωσική πρόταση περιλαμβάνει δύο φάσεις: στην πρώτη, η Ουκρανία θα αποσυρθεί από το Ντονέτσκ και οι γραμμές μάχης θα παγώσουν· στη δεύτερη, ο Πούτιν και ο Τραμπ θα συμφωνήσουν σε ένα τελικό ειρηνευτικό σχέδιο, το οποίο θα διαπραγματευθούν αργότερα με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι.

Σύμφωνα με το αμερικανικό δημοσίευμα, η ρωσική πρόταση δεν περιλαμβάνει άμεσα το ζήτημα των εγγυήσεων ασφαλείας της Ουκρανίας, συμπεριλαμβανομένης της πιθανής ένταξης στο ΝΑΤΟ στο άμεσο μέλλον.

Ως μέρος της πρότασης, ο Πούτιν είπε ότι η κυβέρνησή του θα νομοθετήσει δεσμευόμενη να μην επιτεθεί στην Ουκρανία ή στην Ευρώπη, ισχυρισμός που αντιμετωπίστηκε με έντονο σκεπτικισμό από Ευρωπαίους αξιωματούχους.

Η Wall Street Journal εκτιμά ότι η κίνηση του Πούτιν φαίνεται να στοχεύει εν μέρει στην αύξηση της εσωτερικής πίεσης προς τον Ζελένσκι, καθώς πολλοί Ουκρανοί θέλουν να τελειώσει ο πόλεμος, αλλά αντιτίθενται στην παράδοση μεγάλων τμημάτων εδάφους.

Η πρόταση μπορεί να μεταφέρει την πίεση στο Κίεβο για διαπραγμάτευση και να βοηθήσει τη Μόσχα να αποφύγει νέες αμερικανικές κυρώσεις, επισημαίνει το δημοσίευμα.

Υποχωρητικό το Κίεβο

Ουκρανός αξιωματούχος που συμμετείχε στην επικοινωνία με τον Τραμπ την Τετάρτη 6 Αυγούστου δήλωσε ότι το Κίεβο δεν είναι κατ’ αρχήν αντίθετο σε προτάσεις, αλλά η κατάπαυση του πυρός είναι προϋπόθεση για κάθε περαιτέρω βήμα.

Το αμερικανικό δημοσίευμα υπενθυμίζει ότι Ουκρανοί και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν απορρίψει διαχρονικά την επίσημη αναγνώριση ρωσικού ελέγχου επί κατεχόμενων εδαφών.

Το ουκρανικό Σύνταγμα απαγορεύει στον Ζελένσκι να εγκρίνει μονομερώς εδαφικές αλλαγές. Ο Ζελένσκι έχει δηλώσει στο παρελθόν ότι θα συζητήσει εδαφικά ζητήματα μόνο μετά από πλήρη και άνευ όρων κατάπαυση πυρός, θέση που Ουκρανοί αξιωματούχοι επαναλαμβάνουν σταθερά.