Σύμφωνα με την πρόγνωση του καιρού, σε αρκετές περιοχές της χώρας ο υδράργυρος θα ξεπεράσει τους 40 βαθμούς Κελσίου, ενώ σε κάποιες περιοχές θα φτάσει ακόμα και τους 43°C. Το κύμα καύσωνα, σε συνδυασμό με την αυξημένη υγρασία και τους ασθενείς ανέμους, αναμένεται να δημιουργήσει συνθήκες που μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά τη δημόσια υγεία.

Με δεδομένο τον παρατεταμένο καύσωνα, το υπουργείο Υγείας καλεί τους πολίτες να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα προστασίας και εξέδωσε αναλυτική εγκύκλιο με οδηγίες για την πρόληψη των επιπτώσεων από τις ιδιαίτερα υψηλές θερμοκρασίες.

Παθολογικές καταστάσεις από υψηλές θερμοκρασίες

Στον ανθρώπινο οργανισμό ο κυριότερος μηχανισμός ρύθμισης της θερμοκρασίας του σώματος είναι μέσω της εξάτμισης του ιδρώτα (~75%), ενώ έπονται η αναπνοή και η άμεση εκπομπή θερμότητας. Όταν η εξωτερική θερμοκρασία πλησιάζει τη θερμοκρασία του σώματος, μειώνεται η θερμοβαθμίδα και δυσχεραίνεται η αποτελεσματική ρύθμιση της εσωτερικής θερμοκρασίας.

Όταν η θερμοκρασία του περιβάλλοντος ανέλθει σε όρια μη ανεκτά από τον ανθρώπινο οργανισμό, σε συνέργεια με υγρασία και άπνοια, δημιουργούνται παθολογικές καταστάσεις ποικίλου βαθμού βαρύτητας, που μπορούν να οδηγήσουν σε βαριά νόσηση έως και στον θάνατο. Αρχικά συμπτώματα περιλαμβάνουν πτώση της αρτηριακής πίεσης, αδυναμία και ζάλη.

Θερμοπληξία: Συμπτώματα και πρώτες βοήθειες

Το σύνδρομο της θερμοπληξίας εκδηλώνεται με ξαφνική αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος (πάνω από 40,5°C), κόκκινο, ζεστό και ξηρό δέρμα (η εφίδρωση έχει σταματήσει), ξηρή και πρησμένη γλώσσα, αδυναμία προσανατολισμού και καθαρής ομιλίας, επιθετική ή παράξενη συμπεριφορά, έως και απώλεια συνείδησης ή κώμα.

Η θεραπεία ατόμων με αυτά τα συμπτώματα πρέπει να γίνεται κατά προτίμηση σε νοσηλευτικά ιδρύματα. Ως πρώτες βοήθειες μέχρι τη διακομιδή, συνιστάται: μεταφορά σε δροσερό κλιματιζόμενο χώρο, πλήρης αφαίρεση ρούχων, τοποθέτηση παγοκύστεων στον τράχηλο, τις μασχάλες και τη βουβωνική περιοχή, εμβάπτιση σε μπανιέρα με κρύο νερό ή ψεκασμός, και παροχή μικρών γουλιών δροσερών υγρών εφόσον το άτομο μπορεί να καταπιεί.

Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο

Το υπουργείο Υγείας επισημαίνει ότι ορισμένες ομάδες πληθυσμού είναι πιο ευάλωτες στις υψηλές θερμοκρασίες. Σε αυτές περιλαμβάνονται: μωρά και μικρά παιδιά, έγκυες και θηλάζουσες γυναίκες, υπέρβαρα και παχύσαρκα άτομα, άτομα που εργάζονται ή ασκούνται έντονα σε ζεστό περιβάλλον, καθώς και άτομα με χρόνιες παθήσεις όπως καρδιαγγειακές νόσους, υπέρταση, σακχαρώδη διαβήτη, πνευμονοπάθειες, νεφροπάθειες και ψυχική νόσο.

Επίσης σε κίνδυνο βρίσκονται άτομα με οξεία νόσο (λοίμωξη με πυρετό ή γαστρεντερίτιδα), καθώς και όσοι λαμβάνουν φαρμακευτική αγωγή με διουρητικά, αντιχολινεργικά, ψυχοφάρμακα ή ορμονούχα σκευάσματα, συμπεριλαμβανομένης της ινσουλίνης. Τα άτομα αυτά καλό είναι να αποφεύγουν τις άσκοπες μετακινήσεις και την έκθεση στη ζέστη, ενώ συνιστάται να συμβουλεύονται τον θεράποντα ιατρό τους για πιθανή προσαρμογή της δοσολογίας.

Δείτε την πορεία του καύσωνα μέσα από την εφαρμογή Windy:

Γενικές οδηγίες προφύλαξης

Το υπουργείο Υγείας συστήνει παραμονή σε κλιματιζόμενους χώρους και ελαφρύ, άνετο ντύσιμο με ανοιχτόχρωμα ρούχα από πορώδες ύφασμα. Επιπλέον, προτείνεται χρήση καπέλου με αερισμό και σκούρων γυαλιών ηλίου, αποφυγή έκθεσης στον ήλιο, βαριάς σωματικής εργασίας και πολύωρων μετακινήσεων χωρίς κλιματισμό. Συχνά χλιαρά ντους και τοποθέτηση δροσερών επιθεμάτων στο κεφάλι και τον λαιμό βοηθούν επίσης στη ρύθμιση της θερμοκρασίας.

Όσον αφορά τη διατροφή, συνιστώνται μικρά και ελαφριά γεύματα με έμφαση στα φρούτα και λαχανικά, άφθονη κατανάλωση νερού και χυμών, ιδιαίτερα από βρέφη και ηλικιωμένους, και αποφυγή αλκοόλ. Σε περίπτωση έντονης εφίδρωσης συνιστάται η λήψη μικρής ποσότητας αλατιού. Οι ηλικιωμένοι δεν πρέπει να μένουν μόνοι, ενώ χώροι εργασίας και ιδρύματα που φιλοξενούν ευπαθείς ομάδες οφείλουν να διαθέτουν κλιματισμό ή επαρκή φυσικό αερισμό.

Υψηλές θερμοκρασίες και ατμοσφαιρική ρύπανση

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν οι υψηλές θερμοκρασίες συνδυάζονται με αυξημένα επίπεδα ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Για την περίπτωση υπέρβασης των ορίων του όζοντος στον ατμοσφαιρικό αέρα, το υπουργείο Υγείας συστήνει στα άτομα με αναπνευστικές και καρδιαγγειακές παθήσεις να παραμένουν σε εσωτερικούς χώρους και να αποφεύγουν την κυκλοφορία στο εξωτερικό περιβάλλον.

Επίσης, τα ευαίσθητα άτομα και τα παιδιά καλούνται να αποφεύγουν την έντονη σωματική άσκηση, η οποία μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό της αναπνευστικής οδού και να οδηγήσει σε αναπνευστικά προβλήματα.